وقتی از نیروی انسانی مازاد در صنعت خودروی ایران حرف میزنیم، ممکن است تصور شود این مسئله یکی از مشکلات خاص اقتصاد ایران است؛ اما تجربه صنعت خودروی آلمان نشان میدهد که حتی یکی از صنعتیترین اقتصادهای جهان هم با چالش مشابهی روبهروست.
صنعت خودروی آلمان در سال ۲۰۲۵ حدود ۷۳۲ هزار نفر نیروی کار داشت؛ با این حال، تنها در یک سال حدود ۴۱ هزار شغل در این صنعت از بین رفت. در این میان، فولکسواگن نیز برنامه کاهش بیش از ۳۵ هزار نیروی کار در آلمان تا سال ۲۰۳۰ را دنبال میکند؛ همزمان ظرفیت تولید این شرکت نیز قرار است حدود ۷۰۰ هزار دستگاه کاهش پیدا کند.
اما کاهش نیروی انسانی در یک شرکت بزرگ خودروسازی به سادگی تعدیل چند هزار نفر نیست. در آلمان، ساختار روابط کار، نقش اتحادیهها، قوانین کار و حضور نمایندگان کارکنان در تصمیمگیریهای شرکت باعث میشود تعدیل نیرو به یک فرآیند پیچیده و زمانبر تبدیل شود.
از طرف دیگر، مسئله فقط تعداد کارکنان نیست. تغییر فناوری، حرکت به سمت خودروهای برقی، کاهش تقاضا در برخی بازارها و رقابت فزاینده خودروسازان چینی، مدل کسبوکار شرکتهای بزرگ خودروسازی را تحت فشار قرار داده است.
تجربه فولکسواگن نشان میدهد مسئله نیروی انسانی مازاد، زمانی که صنعت در حال تغییر ساختاری است، میتواند به یکی از دشوارترین چالشهای بنگاه تبدیل شود؛ حتی در اقتصاد آلمان.
اگر قرار باشد از میان محصولات تاریخ BMW فقط چند نام را انتخاب کنیم که هویت این برند را ساختهاند، سری ۳ قطعاً یکی از آنهاست. خودرویی که از سال ۱۹۷۵ وارد بازار شد و طی هشت نسل، تقریباً تبدیل به متر و معیار کلاس سدانهای لوکس متوسط شد.
طبق دستور رئیسجمهور دیگر حتی ایرانیان مقیم خارج از کشور نیز امکان استفاده از سهمیه خود برای واردات این گونه خودروها را نخواهند داشت.
لیپموتور، خودروساز چینی متولد ۲۰۱۵، در سهماهه دوم ۲۰۲۶ با تحویل حدود ۲۴۶ هزار خودرو برای نخستینبار از سوبارو و میتسوبیشی عبور کرد؛ اتفاقی که تنها یک رکورد فروش نیست، بلکه تصویری از تغییر موازنه میان خودروسازان قدیمی ژاپنی و نسل جدید خودروسازان چینی است.
دلار در فاصله دو روز از حدود ۲۳۲ به ۲۵۲ هزار تومان رسیده، اما بازار خودرو تنها بخشی از این رشد را در قیمتها منعکس کرده است. میانگین رشد ۱۲ مدل داخلی و مونتاژی در جدول امروز حدود ۲ درصد است، درحالیکه دلار بیش از ۸.۶ درصد بالا رفته؛ با این حال، اتفاق مهمتر در بازار وارداتیها رخ داده است: تقاضا کمی بیشتر شده، اما فروشندگان عقب نشستهاند و عملاً قیمت مشخصی برای بسیاری از خودروهای لوکس وارداتی وجود ندارد.
Δ