برخی به طور هدفمند به «کمیسیون فرهنگی مجلس» حمله کردند/ «کمیسیون» درباره «سلبریتی‌ها» اقدامی نکرده است

سینماپرس: اعضای کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی در نشستی با جمعی از خبرنگاران و فعالان رسانه‌ای حوزه فرهنگ و هنر، از آماده‌شدن حدود ۹۰ درصد طرح مربوط به تنظیم‌گری صوت‌وتصویر فراگیر و وظایف ساترا خبر دادند؛ نشستی که در آن از بیمه و معیشت خبرنگاران و سهم فرهنگ از بودجه تا تلویزیون خصوصی، ساماندهی فضای مجازی، حفاری‌های غیرمجاز و اجرای قانون جوانی جمعیت مورد بحث و بررسی قرار گرفت.

به گزارش سینماپرس، در این نشست که با هدف گفت‌وگوی مستقیم اعضای کمیسیون فرهنگی مجلس با فعالان رسانه‌ای برگزار شد، خبرنگاران نیز پرسش‌ها و دغدغه‌های خود را درباره وضعیت رسانه‌ها، گرانی محصولات فرهنگی، حقوق مؤلفان، وضعیت نشر، فضای مجازی، زبان فارسی، موازی‌کاری نهادهای فرهنگی و حمایت‌های معیشتی و بیمه‌ای از اصحاب رسانه مطرح کردند.

آقاتهرانی: ارتباط کمیسیون فرهنگی با رسانه‌ها باید مستمر باشد

حجت‌الاسلام مرتضی آقاتهرانی رئیس کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی در ابتدای این نشست با تبریک روز خبرنگار، بر اهمیت حرفه خبرنگاری و نقش رسانه‌ها در انتقال مسائل جامعه تأکید کرد.

وی با بیان اینکه کمیسیون فرهنگی آماده گسترش ارتباط با خبرنگاران و فعالان حوزه فرهنگ و هنر است، خواستار تداوم چنین نشست‌هایی شد و گفت: ارتباط مستمر میان رسانه‌ها و کمیسیون می‌تواند هم به انتقال دقیق‌تر مسائل فرهنگی و هم به نظارت و قانون‌گذاری مؤثرتر کمک کند.

رسایی: پیش‌نویس اولیه ساترا «تغییر ماهوی» کرده است

حمید رسایی عضو کمیسیون فرهنگی مجلس در تشریح آخرین وضعیت طرح مربوط به ساترا و تنظیم‌گری صوت‌وتصویر فراگیر گفت: کار بر روی این موضوع چند ماه پس از آغاز فعالیت مجلس دوازدهم و شکل‌گیری کمیسیون فرهنگی آغاز شد.

به گفته وی، در مرحله نخست پیش‌نویسی از سوی ساترا با رویکرد تنظیم‌گری در اختیار کمیسیون قرار گرفت، اما در ادامه دیدگاه‌های وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، مرکز پژوهش‌های مجلس، شورای عالی فضای مجازی، مراکز پژوهشی و سایر دستگاه‌های مرتبط نیز دریافت شد.

رسایی افزود: از آنجا که بخشی از مسئولیت‌های این حوزه با سازمان صداوسیما و بخشی با وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مرتبط است، جلسات متعددی با این دو دستگاه برگزار و تلاش شد اختلاف دیدگاه‌ها درباره حدود وظایف و مسئولیت‌های آنها کاهش یابد.

وی با اشاره به برگزاری حدود ۳۵ جلسه کارشناسی در کمیته مربوطه گفت: پیش‌نویس اولیه ساترا در جریان این بررسی‌ها «تغییر ماهوی» کرده و متن فعلی با نسخه اولیه تفاوت جدی دارد.

به گفته رسایی، فعالان سکوهای نمایش آنلاین و پیام‌رسان‌ها نیز در ابتدا و انتهای مسیر تدوین طرح در جلسات حضور داشته‌اند و دیدگاه‌های آنها درباره موضوعاتی از جمله تعریف «صوت و تصویر فراگیر» دریافت شده است.

این عضو کمیسیون فرهنگی ادامه داد: پس از پایان بررسی‌های کمیته، طرح وارد کمیسیون فرهنگی شده و حدود ۱۰ تا ۱۲ جلسه نیز در کمیسیون برای بررسی آن برگزار شده است.

رسایی با بیان اینکه اکنون حدود ۸۵ تا ۹۰ درصد طرح آماده شده است، افزود: بخشی از بررسی‌ها به دلیل تحولات ناشی از جنگ اخیر و وقفه در جلسات مجلس متوقف شد و حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد باقی‌مانده نیز عمدتاً به برخی اختلاف‌نظرها میان وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و سازمان صداوسیما بازمی‌گردد.

وی ابراز امیدواری کرد این بخش نیز در هفته‌های آینده نهایی شود تا پس از تصویب در کمیسیون، طرح مطابق آیین‌نامه داخلی مجلس در اختیار نمایندگان قرار گیرد و سپس برای بررسی به صحن علنی برسد.

رسایی همچنین ابراز امیدواری کرد روند قانونی این طرح در سال جاری به نتیجه برسد.

این نماینده مجلس همچنین یادآوری کرد که تلاش می کنیم این طرح در اختیار اهالی رسانه قرار گیرد و نظرات خبرنگاران در این بخش در نظر گرفته شود.

از فضای مجازی تا سلبریتی‌ها در کمیسیون فرهنگی

وی تصریح کرد: برخی به طور هدفمند به کمیسیون فرهنگی حمله کردند. طرح مربوط به فضای مجازی هم در مجلس قبل به مرحله خوبی رسید اما با توجه به فضاسازی ها هیات رئیسه آن را متوقف کرد. درباره موضوع ساترا هم بسیاری از اشکالات مطرح شده براساس طرح اولیه ساترا بود و آنچه امروز به آن رسیدیم تفاوت بسیار زیادی دارد.

عضو کمیسیون فرهنگی مجلس تاکید کرد: کمیسیونی مشترک درباره ساماندهی فضای مجازی در حال برطرف کردن اشکالات طرح نهایی شده در مجلس قبل هستند.

رسایی ادامه داد: کمیسیون درباره سلبریتی ها اقدامی نکرده است و مرکز پژوهش ها گزارشی را در این باره آماده کرده و در حال مطالعه این گزارش هستم و از بخش هایی که بتوان تبدیل به قانون شود استفاده خواهیم کرد.

روند توقف طرح ساماندهی فضای مجازی چگونه بود؟

علی‌اکبر علیزاده عضو دیگر کمیسیون فرهنگی مجلس نیز با اشاره به سابقه بررسی موضوع ساماندهی فضای مجازی در مجلس یازدهم گفت: برای این طرح در دوره گذشته زمان زیادی صرف شد، اما در مراحل پایانی به نتیجه نرسید.

وی در بخش دیگری از سخنانش به قانون عفاف و حجاب پرداخت و با انتقاد از متوقف‌شدن روند اجرای آن اظهار کرد: بیش از یک هزار ساعت در این زمینه کار کردیم و ۸۵ درصد این قانون اثباتی است و ۱۵ درصد سلبی است. اثباتی مربوط به انجام وظایف نهادهای مختلف است و برنامه برخورد در این قانون نبود.

افزایش ۸ برابری بودجه فرهنگ

علیزاده همچنین با اشاره به بودجه فرهنگ گفت سهم این حوزه در سال‌های اخیر افزایش یافته و از حدود چهار دهم درصد به محدوده ۳.۴ درصد رسیده است؛ هرچند به گفته اعضای کمیسیون فرهنگی این میزان همچنان با نیازهای بخش فرهنگ فاصله دارد.

ثابتی: به اینکه هنر را باید به دست هنرمند بسپاریم اعتقاد ندارم

امیرحسین ثابتی نیز در این نشست بر ضرورت توجه رسانه‌های فرهنگی به مجموعه متنوع‌تری از مسائل این حوزه تأکید کرد.

وی با بیان اینکه بخشی از رسانه‌های فرهنگی بیش از اندازه بر سینما، تئاتر و موسیقی متمرکز شده‌اند، گفت موضوعاتی مانند زبان فارسی، فعالیت رایزنان فرهنگی ایران در خارج از کشور، مد و پوشاک، تبلیغات، مسائل دینی و دیگر حوزه‌های فرهنگی نیز نیازمند پیگیری رسانه‌ای هستند.

ثابتی در عین حال بر ضرورت افزایش ارتباط اعضای کمیسیون با فعالان و چهره‌های مختلف فرهنگی و هنری تأکید کرد و گفت درهای کمیسیون برای شنیدن نقدها و دیدگاه‌های رسانه‌ها بسته نیست.

وی از برخی گزارش‌های تخریبی در برخی رسانه‌ها انتقاد کرد و گفت: نقد رسانه‌ای می‌تواند زمینه تعامل را تقویت کند، اما در صورتی که رابطه مجلس و رسانه به تخریب یک‌طرفه محدود شود، شکل‌گیری گفت‌وگوی مستمر دشوار خواهد شد.

عضو کمیسیون فرهنگی مجلس تصریح کرد: تلاش ما این بوده نگاه جامع داشته باشیم. کل مسئله فرهنگ را پیرپسر نمی بینم فیلم لباس شخصی را هم می بینم و همزمان حاج منصور ارضی را هم بازیگر فرهنگی می دانم. همانطور که حمید نعمت الله بازیگر فرهنگی است حاج محمود کریمی هم بازیگر فرهنگی است. نگاه من به عرصه فرهنگ این است. از محمود کریمی تا سیاوش اسعدی که دو طیف مختلف هستند و جهان متفاوتی دارند هر دو بازیگر فرهنگی هستند.

وی یادآور شد: معتقدم بی‌طرفی معنا ندارد و باید به هرکسی که به تعالی فرهنگی کمک می کند همراهی کنیم و باید براساس چارچوب حرف بزنیم استدلال کنیم و براین اساس جلوی یک جریان بایستیم و یا یک جریان را تقویت کنیم. معتقد نیستم که هنر را باید به دست هنرمند سپرد در هیچ جای دنیا اینگونه نیست.

ثابتی اضافه کرد: من خیلی از فیلم ها مثل پیرپسر را دیدم و با کارگردانان و بازیگران هم جلسه گذاشتم. جا دارد این ارتباطات بیشتر باشد و رسانه‌ها در این راه به ما کمک کنند.

حفاری غیرمجاز و خلأهای قانونی حفاظت از میراث فرهنگی

محمد میرزایی عضو کمیسیون فرهنگی مجلس نیز گزارشی از روند بررسی لایحه اهداف، وظایف و اختیارات وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی ارائه کرد.

وی گفت: بررسی این لایحه در کمیسیون پیشرفت قابل توجهی داشته اما به دلیل وقفه ایجادشده در جلسات مجلس، بخشی از کار به مرکز پژوهش‌های مجلس و کارشناسان وزارت میراث فرهنگی سپرده شده است تا بررسی‌های کارشناسی تکمیل شود.

میرزایی یکی از مشکلات جدی حوزه میراث را حفاری‌های غیرمجاز در نقاط مختلف کشور دانست و گفت یگان حفاظت میراث فرهنگی با مشکلاتی از جمله کمبود نیرو و برخی خلأهای قانونی و حمایتی روبه‌رو است.

به گفته وی، تصویب قانون مربوط به وظایف و اختیارات وزارت میراث فرهنگی می‌تواند بخشی از این کاستی‌ها را برطرف کند.

این عضو کمیسیون فرهنگی همچنین درباره موضوع تلویزیون خصوصی گفت:‌درباره تفسیر اصول قانون اساسی در این زمینه دیدگاه‌های متفاوتی وجود دارد و صداوسیما نیز با استناد به اصل ۱۷۵ قانون اساسی با راه‌اندازی تلویزیون خصوصی مخالف است.

سیاوشی: کمیسیون در برابر خروج فعالیت‌های فرهنگی از چارچوب مجوزها وظیفه نظارتی دارد

اسماعیل سیاوشی عضو کمیسیون فرهنگی نیز با اشاره به وظایف این کمیسیون گفت: فعالیت کمیسیون تنها به قانون‌گذاری محدود نیست و نظارت بر اجرای قوانین و عملکرد دستگاه‌های فرهنگی نیز از وظایف آن محسوب می‌شود.

وی افزود هرگاه فعالیت یا رویدادی که از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مجوز دریافت کرده است از چارچوب تعیین‌شده خارج شود، کمیسیون می‌تواند از ظرفیت‌های نظارتی خود برای پیگیری موضوع استفاده کند.

راستینه: دولت برای بیمه خبرنگاران و یارانه محصولات فرهنگی اقدام کند

احمد راستینه سخنگوی کمیسیون فرهنگی مجلس یکی از محورهای مهم این نشست را به وضعیت معیشتی و بیمه‌ای خبرنگاران اختصاص داد.

وی گفت کمیسیون فرهنگی در دوره‌های گذشته بارها از دولت خواسته است لایحه‌ای جامع برای حمایت از حقوق خبرنگاران، مسائل صنفی، امنیت شغلی، بیمه و مالکیت معنوی فعالان این حرفه به مجلس ارائه کند.

در این نشست همچنین به ظرفیت بند «ذ» ماده ۷۵ قانون برنامه هفتم پیشرفت در زمینه حمایت بیمه‌ای از اصحاب فرهنگ، هنر و رسانه اشاره شد و راستینه از خبرنگاران خواست مواردی را که در زمینه برخورداری از حمایت‌های بیمه‌ای با مشکل مواجه هستند به کمیسیون منعکس کنند.

سخنگوی کمیسیون فرهنگی در ادامه افزایش هزینه تولید و مصرف محصولات فرهنگی را یکی از نگرانی‌های جدی این حوزه دانست و گفت: همان‌گونه که در سیاست‌های اقتصادی برای برخی کالاهای اساسی حمایت و یارانه در نظر گرفته می‌شود، دولت باید یارانه محصولات فرهنگی را نیز در لوایح بودجه سنواتی مورد توجه قرار دهد.

راستینه با اشاره به سهم حدود ۳.۴ درصدی فرهنگ از بودجه عمومی کشور گفت این رقم هنوز با وضعیت مطلوب فاصله دارد و در برخی کشورهای توسعه‌یافته سهم فرهنگ از بودجه عمومی به مراتب بیشتر است.

وی از رسانه‌ها خواست موضوع یارانه محصولات فرهنگی را به یک مطالبه عمومی تبدیل کنند تا دولت در تدوین بودجه سال آینده برای آن منابع مشخصی پیش‌بینی کند.

راستینه همچنین درباره تلویزیون خصوصی گفت در چارچوب فعلی قانون اساسی، راه‌اندازی آن با محدودیت قانونی مواجه است و اگر قرار باشد تغییری در این زمینه رخ دهد، نیازمند بررسی حقوقی و قانونی خواهد بود.

وی همچنین با اشاره به گسترش هوش مصنوعی، تعیین تکلیف مسائلی مانند مالکیت آثار و حقوق پدیدآورندگان در مواجهه با این فناوری را ضروری دانست.

بانکی‌پور: ارزیابی قانون جوانی جمعیت صرفاً با تعداد تولدها دقیق نیست

امیرحسین بانکی‌پور عضو کمیسیون فرهنگی مجلس نیز بخش دیگری از نشست را به تشریح عملکرد قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت اختصاص داد.

وی با اشاره به کاهش جمعیت زنان در سنین اصلی فرزندآوری گفت: مقایسه صرف تعداد تولدها در سال‌های مختلف نمی‌تواند معیار کاملی برای ارزیابی موفقیت یا شکست این قانون باشد.

بانکی‌پور با استناد به مطالعاتی که به گفته او در این زمینه انجام شده است، کاهش سرعت افت موالید، افزایش تولد فرزند سوم و بالاتر و کاهش موارد سقط جنین را از جمله نتایج اجرای بخش‌هایی از قانون جوانی جمعیت عنوان کرد.

وی همچنین به تسهیلاتی مانند وام ازدواج و فرزندآوری، خودرو و واگذاری زمین به خانواده‌های مشمول اشاره کرد و گفت: اجرای کامل این قانون همچنان نیازمند همکاری دستگاه‌های مختلف است.

بانکی‌پور در بخش دیگری از سخنان خود درباره قانون عفاف و حجاب نیز از توقف روند ابلاغ و اجرای آن انتقاد کرد.

خبرنگاران از گرانی کتاب تا حقوق مؤلف و زبان فارسی گفتند

در بخش‌های مختلف این نشست، خبرنگاران و فعالان رسانه‌ای نیز دیدگاه‌ها و پرسش‌های خود را با اعضای کمیسیون فرهنگی مطرح کردند.

لزوم بروزرسانی قوانین فرهنگی، خرید محصولات فرهنگی، افزایش قیمت کاغذ و هزینه‌های نشر، وضعیت بیمه و امنیت شغلی خبرنگاران، حقوق مؤلفان و پدیدآورندگان، موازی‌کاری نهادهای فرهنگی، جایگاه زبان فارسی، وضعیت فضای مجازی، نحوه پوشش رویدادهای ملی و دسترسی دهک‌های پایین درآمدی به کالاها و خدمات فرهنگی و… از جمله موضوعاتی بود که از سوی حاضران مطرح شد.

اعضای کمیسیون فرهنگی نیز در پایان بر ضرورت افزایش ارتباط مستقیم میان مجلس و خبرنگاران تأکید کردند؛ ارتباطی که به گفته آنان می‌تواند علاوه بر انتقال مسائل و کاستی‌های حوزه فرهنگ، زمینه استفاده از دیدگاه فعالان رسانه‌ای در روند تدوین و اصلاح قوانین را فراهم کند.