چهارشنبه امام رضایی؛ مشهدالرضا آیینه‌دار اشک و عشق

به گزارش خبرگزاری تسنیم از مشهد، امروز، حرم مطهر رضوی در هوایی آمیخته با اندوه و دلدادگی، چهره‌ای دیگر داشت؛ چهره‌ای که با هر قدم در صحن‌ها و رواق‌ها، بغضی تازه در گلوی زائران می‌نشاند و دل را به سمت و سویی می‌برد که فقط اهل اشک و ارادت آن را می‌شناسند. چهارشنبه‌ای که به نام امام رضا(ع) روشن شده است، امسال زیر سایه رحلت جان‌سوز پیامبر اکرم(ص) و شهادت مظلومانه امام حسن مجتبی(ع)، رنگ سوگ عمیق‌تری گرفته است؛ گویی تمام صحن‌های حرم، یکپارچه مجلس عزا شده‌اند. 

از نخستین ساعات روز، دسته‌های عزاداری یکی پس از دیگری وارد حریم رضوی شدند؛ دسته‌هایی که با پرچم‌های سیاه، طنین «یا رسول‌الله» و «یا حسن مجتبی» و نوای سوزناک یا حسین، فضای حرم را پر از حزن و حماسه کردند. در میان جمعیت، پیر و جوان، زن و مرد، کودک و نوجوان، همه در یک حس مشترک جمع شده بودند: حس دلدادگی به خاندان پیامبر(ص) و اندوهی که از سینه تاریخ تا امروز امتداد یافته است. اشک‌ها آرام و بی‌صدا روی گونه‌ها می‌لغزید و لب‌ها در زمزمه روضه و صلوات می‌لرزید. هر کس به زبانی می‌گریست، اما همه به یک قبله چشم دوخته بودند؛ قبله‌ای به نام امام مهربانی‌ها. 

در صحن انقلاب، صحن آزادی، صحن غدیر و رواق‌های منتهی به مضجع نورانی امام رضا(ع)، موج جمعیت لحظه به لحظه بیشتر می‌شد. مردم سوگوار، بعضی با چفیه‌های سیاه و بعضی با پیشانی‌بندهای عزا، آرام و بی‌قرار در میان جمع حرکت می‌کردند؛ گویی هر قدمشان، قدمی در مسیر عشق و ماتم بود. صدای مداحی، با گریه کودکان و زمزمه دعاهای مادران درهم می‌آمیخت و از این هم‌آواییِ غم، تصویری ساخته می‌شد که فقط در حرم رضوی می‌توان دید؛ تصویری از یک ملت در عزای پیامبر رحمت(ص) و سبط اکبرش امام حسن(ع). 

امسال، این اندوه رنگی جهانی‌تر هم به خود گرفته است. در دهه پایانی صفر، برنامه‌های فرهنگی ویژه‌ای برای زائران غیرایرانی تدارک دیده شده؛ از برگزاری هفته فرهنگی ایران و پاکستان در صحن غدیر گرفته تا برپایی مجالس عزاداری به زبان انگلیسی و توسعه برنامه‌های فرهنگی بین‌المللی. این برنامه‌ها نشان می‌دهد که حرم مطهر رضوی فقط محل زیارت یک ملت نیست، بلکه پناهگاه دل‌های عاشقی است که از هر زبان و قوم و سرزمینی، راه خود را به سوی این آستان باز کرده‌اند. در این روزها، صدای گریه و دعا در زبان‌های مختلف شنیده می‌شود، اما همه این صداها در یک نقطه به هم می‌رسند؛ در نام پیامبر(ص)، در نام امام حسن(ع) و در سایه گنبد طلایی امام رضا(ع). 

«زیارت از راه دور» نیز برای زائران غیرایرانی و ایرانیان خارج از کشور فراهم شده تا آنان که نتوانسته‌اند خود را به مشهدالرضا برسانند، از دور سلامی به آستان نور بفرستند و دلشان را به ضریحی ببندند که از هزاران کیلومتر دورتر هم مأمن دل‌های شکسته است. چه بسیار دل‌هایی که در غربت، با همین امکان، خود را به صحن‌های حرم رسانده‌اند؛ با اشک، با دعا، با حسرت و با امید. این روزها حرم فقط در مشهد نیست؛ در دل هر خانه‌ای هست که چراغی برای اهل‌بیت(ع) روشن شده باشد. 

در گوشه‌ای از حرم، نوجوانان خادم در رویداد «هم‌قدم» صحنه‌ای دیگر از عشق را رقم زده‌اند. از سقاخانه تا رواق‌ها، نوجوانانی گرد هم آمده‌اند که هنوز شاید سنشان به تجربه‌های بزرگ نرسیده، اما دلشان به وسعت صحن‌های حرم است. با لباس‌های خدمت، با دستانی کوچک و نگاه‌هایی پر از شوق، آمده‌اند تا مزه خدمت خالصانه را بچشند؛ خادمانی که قدشان کوتاه است، اما قامت ارادتشان بلندتر از گنبد زرین آستان رضوی است. در چهره‌هایشان، هم خستگی هست، هم افتخار؛ هم اشک هست، هم لبخند. آنان بی‌آنکه سخنی بگویند، معنای حقیقی خدمت در حریم رضوی را به تصویر می‌کشند. 

این روزها، حرم مطهر رضوی تنها محل عزاداری نیست، بلکه مدرسه‌ای زنده از معرفت، همدلی و زیارت است. آیین کهن و ماندگار خطبه‌خوانی شب شهادت امام رضا(ع) و شام غریبان رضوی نیز در همین فضا برگزار می‌شود؛ آیین‌هایی که نسل به نسل منتقل شده‌اند و هر بار، دل‌های تازه‌ای را با فرهنگ رضوی پیوند می‌زنند. خطبه‌خوانی، تنها خواندن یک متن نیست؛ اعلام وفاداری است، اعلام عشق است، و گواهی بر این حقیقت که این آستان، خانه عزای اهل‌بیت(ع) و مأمن گریه‌کنندگانِ صادق است. شام غریبان رضوی نیز با شمع‌های روشن، صحنه‌هایی می‌آفریند که بغض را به مرز فروپاشی می‌برد؛ شبی که در آن، سکوت هم عزادار است. 

و چه جانسوز است که در این روزها، نام پیامبر اکرم(ص) و امام حسن مجتبی(ع)، در کنار نام امام رضا(ع)، در دل زائران چون سه موج متصل از اندوه و محبت جاری می‌شود. یکی رحلت رسول رحمت(ص) را به یاد می‌آورد، دیگری غربت سبط اکبر را، و دیگری شوق زیارت امامی را که خود وارث همه این اندوه‌هاست.

در چنین فضایی، حرم رضوی فقط یک بارگاه نیست؛ آستانی است که در آن تاریخ، ایمان، اشک، عشق و خدمت در هم تنیده‌اند. 

هر گوشه‌ حرم، یک داستان تازه دارد؛ داستان مادری که کودک خود را در آغوش گرفته و زیر لب روضه می‌خواند، داستان جوانی که پرچم سیاه را بر شانه انداخته و اشک‌هایش را پنهان نمی‌کند، داستان پیرمردی که عصا به دست، آرام آرام به سمت ضریح می‌رود و با هر قدم، انگار تمام عمرش را مرور می‌کند، داستان دخترکی که برای نخستین‌بار معنای عزاداری را در صحن‌های حرم تجربه می‌کند و از گریه جمعیت، دلش می‌لرزد. اینجا، هر دل به زبانی سوگوار است و هر چشم، روضه‌ای ناگفته را روایت می‌کند. 

حرم امام مهربان‌ها در این روزها، به راستی مرکز ثقل ارادت است؛ جایی که زائران سوگوار، فارغ از ملیت و زبان و سن، گرد هم آمده‌اند تا در سوگ رحلت پیامبر(ص) و شهادت امام حسن(ع) و در آستانه عزای رضوی، به محضر اهل‌بیت(ع) عرض ادب کنند.

از امشب تا شب شهادت، این حریم ملکوتی بیش از همیشه، آیینه‌دار غم و عشق خواهد بود؛ غمی که در آن امید نهفته است، و اشکی که در آن، روشن‌ترین ایمان‌ها می‌درخشد. 

و چه زیباست که همه این حال و هوا، با این زمزمه جان‌سوز همراه شود: 

در مدح و رثای رسول الله(ص)
هم پای رسل بسته در حلقه زنجیرت
هم قلب ملک روشن در مکتب تنویرت
پاکان دو عالم پاک، از آیه تطهیرت 

روز شهادت رسول خاتم(ص) و امام حسن(ع)
روزی برای گریستن است،
روزی برای سلام دادن با دل شکسته،
و روزی برای فهمیدن اینکه
عشق به اهل‌بیت(ع)،
از اشک آغاز می‌شود و به معرفت می‌رسد.

گزارش از: زهرا بهمنی زاده

انتهای پیام/282